Almanya’da vatandaşlığa geçiş rekor kırdı

Almanya’da vatandaşlığa geçişlerde rekor kırıldı. Welt'in araştırmasına göre, 2025’te yalnızca 14 eyalette en az 309 bin 852 kişi Alman pasaportu aldı.

Bu sayı, 2024’te ülke genelinde kaydedilen 291 bin 955 kişilik önceki rekoru geride bıraktı. Böylece 2000 yılında ortak istatistik tutulmaya başlanmasından bu yana en yüksek vatandaşlığa geçiş rakamına ulaşıldı.

Veriler henüz tamamlanmadı

Habere göre bazı eyaletler verilerini ilk kez paylaştı, bazıları ise daha önce açıklamıştı. Rakamların bir bölümü hâlâ geçici nitelikte.

Mecklenburg-Vorpommern ve Saksonya Anhalt’tan henüz veri gelmedi. Aşağı Saksonya, Saarland ve Schleswig-Holstein için de toplam eyalet rakamları bulunmuyor. Ancak bu eyaletlerdeki birçok şehir ve ilçe, vatandaşlığa geçiş sayılarını Welt'in talebi üzerine paylaştı.

Reform başvuruları artırdı

Yetkililere göre artışın birkaç nedeni var. Bunlardan ilki, 2015 ve 2016’da Almanya’ya gelen göçmenlerin son yıllarda vatandaşlık için gerekli ikamet süresini doldurması.

İkinci neden ise vatandaşlık hukukunda yapılan reform. Eski trafik ışığı koalisyonu, Alman vatandaşlığına geçiş koşullarını kolaylaştırmıştı. Yeni düzenlemeyle vatandaşlığa geçiş, sekiz yıl yerine beş yılın ardından mümkün hâle geldi.

Ayrıca çifte vatandaşlık da artık ilke olarak kabul ediliyor. Ancak bunun için diğer koşulların da sağlanması gerekiyor. Bunların başında kişinin geçimini kendi imkânlarıyla sağlayabilmesi geliyor.

Berlin’de sayı neredeyse ikiye katlandı

Reformun ardından birçok eyalette vatandaşlığa geçiş sayıları hızla arttı. Berlin’de 2025’te 39 bin 34 kişi Alman vatandaşlığına geçti. Bu sayı, 2024’e göre neredeyse iki kat artış anlamına geliyor.

Brandenburg’da ise 4 bin 695 yabancı vatandaşlığa kabul edildi. Bu da bir önceki yıla göre yüzde 25 artış demek.

Birçok eyalette en büyük grubu yine Suriyeliler oluşturdu. Bunun yanında Türkiye ve Rusya vatandaşlarının Alman vatandaşlığına geçişlerinde de artış yaşandı.

Rusya vatandaşlarında dikkat çekici artış

Kuzey Ren-Vestfalya’da 2025’te 3 bin 841 Rusya vatandaşı Alman vatandaşlığına geçti. Bu sayı, bir önceki yıla göre yüzde 67,4’lük artış anlamına geliyor.

Berlin Doğu Avrupa Merkezi Başkanı ve siyaset bilimci Dmitri Stratievski, WELT AM SONNTAG’a yaptığı değerlendirmede, Alman vatandaşlığına geçmek isteyen Rusların “karma” bir grup olduğunu söyledi.

Stratievski’ye göre bu grupta, Rusya ile siyasi açıdan sorunlu gördüğü bağı koparmak isteyenler de var. Ancak Almanya’da uzun süredir yaşayan, özel nedenlerle Alman vatandaşlığına geçen ve Rus pasaportunu koruyan kişiler de bulunuyor. Bu nedenler arasında aile ziyaretlerini kolaylaştırmak gibi kişisel gerekçeler yer alıyor.

Yeni dalga Ukraynalılardan gelebilir

Bazı şehir ve ilçeler, son dönemde başvuru sayılarında düşüş olduğunu bildiriyor. Ancak birçok yerel yönetim şimdiden yeni bir vatandaşlığa geçiş dalgasına hazırlanıyor.

Yetkililere göre gelecek yıl Ukraynalıların başvurularında belirgin artış yaşanabilir. Çünkü Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısının ardından başlayan ilk büyük göç dalgası 24 Şubat 2022’de başlamıştı. Bu kişilerin önemli bir bölümü, 2027 baharında vatandaşlık için gerekli beş yıllık ikamet süresini dolduracak.

Aurich ilçesinden bir sözcü, Ukraynalıların kolektif koruma statüsünün de Mart 2027’de sona ereceğini hatırlattı. Sözcüye göre birçok kişi hukuki güvence sağlamak için vatandaşlığa geçiş yolunu tercih edebilir.

Ukraynalılar bazı avantajlara sahip

Yerel yönetimlere göre Ukraynalılar, 2015 ve 2016’da gelen sığınmacılara kıyasla bazı yapısal avantajlara sahip. Ukraynalılara Almanya’ya geldikten sonra hızlı biçimde iş piyasasına erişim sağlandı. Bu nedenle birçok kişi, vatandaşlık için aranan kendi geçimini sağlama koşulunu daha hızlı yerine getirebilir.

Ayrıca uzun süren iltica süreçleri ve kimlik tespiti aşamaları da Ukraynalılar için büyük ölçüde geçerli değil. Bu nedenle bazı kurumlar, başvuru sayılarında yeniden ani bir artış bekliyor.

Ancak belediyeler arasında Ukraynalıların vatandaşlığa geçiş sürecine nasıl yaklaşılması gerektiği konusunda farklı değerlendirmeler bulunuyor. Bazı yerel yönetimler, mevcut koruma statüsünün tek başına vatandaşlık hakkı doğurmadığını vurguluyor.

Tartışma sürecek

Almanya’da vatandaşlığa geçiş sayılarındaki artış, göç ve uyum politikalarını yeniden gündeme taşıdı. Reform, uzun süredir ülkede yaşayan göçmenler için Alman vatandaşlığına erişimi kolaylaştırdı.

Ancak artan başvurular, yerel yönetimlerin işlem kapasitesini ve vatandaşlık politikasının geleceğini de tartışmaya açtı. Özellikle 2027’de beklenen Ukraynalı başvuru dalgası, bu alandaki baskıyı daha da artırabilir.