Merz eleştirisi aşırıcılık karşıtı fonu kesti

Almanya’da gençleri demokrasiye katılmaya teşvik eden bir anti-aşırıcılık projesinin devlet desteği son anda durduruldu. Kararın, projenin kurucusunun Başbakan Friedrich Merz’e yönelik sert eleştirilerinin ardından gelmesi, siyasi müdahale tartışmasını büyüttü. Belgeler, İçişleri Bakanlığının finansmanı durdurma kararına Federal Siyasi Eğitim Merkezi içinden de güçlü itiraz geldiğini gösterdi.

Destekten mahrum bırakılan proje, Radikale Töchter adlı oluşumun yürüttüğü Mut-Muskel atölyeleri. Bu çalışmalar özellikle kırsal bölgelerde gençleri demokratik katılıma yönlendirmeyi ve aşırı sağcı çevrelerin etkisini azaltmayı amaçlıyor. Kuruluş daha önce bu çalışmaları nedeniyle ödüller de almıştı. 2025 ve 2026 yılları için yaklaşık 300 bin avroluk destek başvurusu yapılmış, yapılan incelemede projenin içerik açısından uygun bulunduğu belirtilmişti. Hatta Şubat 2025’te kuruluşa çalışmaların başlayabileceği, paranın geleceği bilgisi de verildi. Ancak ödeme hiçbir zaman yapılmadı.

Karar değişti, gerekçe verilmedi

Kırılma noktası 5 Ocak 2026’da geldi. İçişleri Bakanlığından bağlı kuruma gönderilen talimatta, Mut-Muskel-Training projesine artık destek verilmeyeceği bildirildi. Karar için açık bir gerekçe sunulmadı. Belgelerde adı geçen Devlet Sekreteri Sebastian Wüste’nin, Bakan Alexander Dobrindt’e yakın bir isim olduğu belirtiliyor. Süreci bilen bazı kişiler, bunun olağan dışı bir müdahale olduğunu ve siyasi neden ihtimalinin göz ardı edilemeyeceğini savunuyor.

Bu şüphenin nedeni, kuruluşun kurucusu Cesy Leonard’ın Ekim 2025’te hükûmete karşı başlattığı kampanya. O dönemde Merz’in göçmenlerle ilgili sözleri Almanya’da sert tartışma yaratmıştı. Leonard’ın başlattığı imza kampanyasında Merz’e ırkçılık suçlaması yöneltildi, kullanılan dilin Nazi propagandasını hatırlattığı savunuldu. Kısa süre sonra sağ popülist yayın organı Nius, bu çıkışı hedef alan haberler yayımladı ve kuruluşun vergi gelirleriyle desteklenmesini eleştirdi. Ardından da bakanlığın fonu kesen kararı geldi.

Kurum içinde ‘keyfîlik’ alarmı

Federal Siyasi Eğitim Merkezi içindeki tepki ise oldukça sert oldu. Belgelerde, ilgili birim yöneticisinin ret yazısını imzalamayı reddettiği görülüyor. Yazışmalarda, destek alan kurumların siyasî görüş açıklama hakkı bulunduğu vurgulanıyor. Kurum yönetimi daha sonra İçişleri Bakanlığına gönderdiği yazıda ‘ciddi hukukî kaygılar’ bulunduğunu, hatta kararın keyfî işlem yasağını ihlâl edebileceğini belirtti. Aynı belgelerde, bu adımın hem kurumun hem de bakanlığın siyaseten tarafsız ve güvenilir yapısına zarar verebileceği uyarısı da yer aldı.

Muhalefet ve iktidar içinden de eleştiriler geldi. SPD’li Sonja Eichwede, tek tek projelerin bakanlık eliyle program dışına itilmesinin şaşırtıcı olduğunu söyledi. Yeşillerden Konstantin von Notz ise devletin hiçbir koşulda keyfî davranıyor görüntüsü vermemesi gerektiğini vurguladı. İçişleri Bakanlığı ise ayrıntılı açıklama yapmadı. Yalnızca, bakanlık yönetiminin ilgili destek programında kendi önceliklerini belirleme hakkını saklı tuttuğunu bildirdi. Radikale Töchter ise finansman kararına karşı mahkemeye gitmeye hazırlanıyor.