Avusturya’da kemer sıkma bütçesi kaygı yarattı

Avusturya’da gözler Maliye Bakanı Markus Marterbauer’in çarşamba günü yapacağı bütçe konuşmasına çevrildi. SPÖ’lü Bakan, Ulusal Konsey’de yaklaşık 75 dakikalık konuşmayla hükûmetin gelecek 2 yıla ilişkin çift bütçesini açıklayacak.

Hükûmetin planına göre toplam 5,1 milyar avroluk tasarruf yapılması hedefleniyor. Ancak bu kemer sıkma politikalarının yurttaşlara nasıl yansıyacağı şimdiden tartışma konusu oldu.

Heute gazetesi için Unique Research tarafından yapılan ankete göre, Avusturyalıların önemli bir bölümü bütçe planının kendilerine mali yük getireceğini düşünüyor.

Her 3 kişiden biri belirgin yük bekliyor

1-3 Haziran tarihleri arasında 16 yaş ve üzeri 500 kişiyle yapılan ankette, katılımcıların yüzde 33’ü tasarruf önlemlerinin kendilerini belirgin biçimde etkileyeceğini söyledi.

Yüzde 8’lik kesim, bu yükün kendileri için zor karşılanabilir olacağını belirtti. Yüzde 5 ise bütçenin doğuracağı mali sonuçları hiç karşılayamayacağını düşünüyor.

Buna karşılık katılımcıların yüzde 27’si etkilerin hissedilir olacağını, ancak yine de katlanılabilir düzeyde kalacağını belirtti.

Yüzde 9’luk kesim ise daha iyimser. Bu grup, tasarruf önlemlerini çok az hissedeceğini ya da hiç hissetmeyeceğini düşünüyor.

Beşte biri kararsız

Ankette dikkat çeken bir başka sonuç da kararsızların oranı oldu. Katılımcıların yüzde 19’u bu soruya yanıt vermedi.

Uzmanlara göre bu tablo, bütçe önlemlerinin tüm ayrıntıları henüz açıklanmadığı için toplumda bekleme hâlinin sürdüğünü gösteriyor.

Siyasi tercihlere göre kaygı değişiyor

Ankette seçmenlerin parti tercihlerine göre belirgin farklar ortaya çıktı. ÖVP seçmenlerinin yüzde 64’ü bütçenin kendilerini az etkileyeceğini ya da hiç etkilemeyeceğini düşünüyor. Bu grupta ciddi mali sonuç bekleyenlerin oranı yalnızca yüzde 4.

Koalisyon ortağı SPÖ seçmenlerinde de görece iyimser bir tablo var. SPÖ seçmenlerinin yüzde 54’ü bütçe etkileri konusunda rahat. Yüzde 6 ise karamsar.

Hükûmetin küçük ortağı NEOS’un seçmenleri de tasarruf planlarına daha sakin yaklaşıyor. Bu grupta iyimserlerin oranı yüzde 38, kötümserlerin oranı yüzde 8 oldu.

Yeşiller seçmenleri de görece rahat

Ankette Yeşiller seçmenleri arasında da kaygının sınırlı olduğu görüldü. Bu seçmenlerin yüzde 44’ü çift bütçenin kendilerine mali yük getirmeyeceğini düşünüyor.

Yeşiller seçmenleri arasında bütçe etkilerini karşılayamayacağını söyleyen kimse çıkmadı.

FPÖ seçmenlerinde kaygı daha yüksek

FPÖ seçmenlerinde ise tablo daha karamsar. Bu grubun yalnızca yüzde 5’i mali etkiler beklemediğini söyledi.

Yüzde 17’lik kesim, önlemlerin hissedilir ama katlanılabilir olacağını belirtti. Ancak ciddi olumsuz sonuç bekleyenlerin ve yükü karşılayamayacağını söyleyenlerin oranı FPÖ seçmenleri arasında en yüksek seviyede çıktı.

Bu grupta yüzde 14 ağır mali sonuçlardan kaygı duyduğunu, yüzde 8 ise etkileri karşılayamayacağını belirtti.

Kadınlar daha temkinli

Anket, kadınlar ve erkekler arasında da fark olduğunu gösterdi. Erkeklerin bütçe etkileri konusunda kadınlara göre daha iyimser olduğu görüldü.

Kadın katılımcılar arasında yanıt vermeyenlerin oranı ise yüzde 27 ile tüm gruplar içinde en yüksek seviyeye çıktı.

Yaş arttıkça kaygı azalıyor

Verilere göre yaş yükseldikçe bütçe önlemlerinden az etkileneceğini düşünenlerin oranı artıyor.

16-29 yaş grubunda katılımcıların yüzde 5’i tasarruf önlemlerinin etkilerini karşılayamayacağını söyledi. 30-59 yaş grubunda bu oran yüzde 6 oldu. 60 yaş ve üzerindekilerde ise yüzde 3’e geriledi.

Eğitim düzeyi de etkili oldu

Ankette eğitim düzeyi arttıkça bütçe konuşmasına daha sakin bakıldığı görüldü. Matura sahibi katılımcılar, daha düşük eğitim düzeyine sahip kişilere göre çarşamba günkü açıklamaları daha az kaygıyla bekliyor.

Uzman: Toplum bekleme hâlinde

Kamuoyu araştırmacısı ve siyaset uzmanı Peter Hajek, Heute’ye yaptığı değerlendirmede toplumda şu anda bir bekleme hâli bulunduğunu söyledi.

Hajek, “Halk şu anda bir tür bekleme pozisyonunda. Yaklaşık her 5 kişiden biri bu soruya henüz yanıt veremiyor” dedi.

Hajek’e göre Avusturyalıların mali yük konusundaki kaygıları genel olarak sınırlı. Uzman, “Yalnızca yüzde 13, tasarrufları zor karşılayabileceğini söylüyor. Katılımcıların büyük bölümü ise daha sakin görünüyor” değerlendirmesini yaptı.

Marterbauer’in çarşamba günü açıklayacağı bütçe, yalnızca kamu maliyesinin yönünü değil, hükûmetin tasarruf yükünü hangi kesimlere nasıl paylaştıracağını da gösterecek.