Belçika uzayda dev sözleşmeyi kaptı: 264 uydu için 2,4 milyar avroluk anlaşma

Belçika merkezli uzay şirketi Aerospacelab, Avrupa Birliği’nin güvenli uydu iletişim ağı IRIS² için 2,4 milyar avroluk sözleşme kazandı. Charleroi merkezli şirket, proje kapsamında alçak Dünya yörüngesinde kullanılacak 264 uydu platformunu üretip teslim edecek.

Aerospacelab, uydu tasarımı, üretimi ve işletilmesi alanında faaliyet gösteriyor. Şirket, IRIS² projesinin ana sanayi ortaklarından biri olacak.

İlk uydular 2029’da fırlatılacak

Avrupa Komisyonu, IRIS² ağının hayata geçirilmesi için SpaceRISE konsorsiyumuyla çerçeve anlaşma imzaladı. Böylece yıllardır hazırlık aşamasında olan proje uygulama safhasına geçti.

İlk uyduların 2029’dan itibaren uzaya gönderilmesi planlanıyor. IRIS² ağı tamamlandığında kamu kurumları, kritik altyapılar ve ticari kullanıcılar için hızlı ve güvenli uydu bağlantısı sağlayacak. Sistem özellikle kriz, savaş ve doğal afet gibi karasal iletişim ağlarının aksayabileceği durumlarda kullanılacak.

Thales ve OHB de projede

Aerospacelab projeyi tek başına yürütmeyecek. Fransız-İtalyan ortaklığı Thales Alenia Space de IRIS² için görev alacak. Şirketin Charleroi’de bir üretim tesisi bulunuyor.

Alman uzay ve havacılık şirketi OHB de projenin ortakları arasında. OHB’nin Antwerp Space adlı iştiraki Belçika’nın Hoboken bölgesinde faaliyet gösteriyor.

Aerospacelab CEO’su Benoît Deper, sözleşmeyle ilgili olarak "Yıllardır ulaşmak için çalıştığımız hedef buydu" dedi.

Belçika için bir ilk

Belçika Bilim Politikası Ofisi Belspo’nun Araştırma ve Uzay Genel Müdürü Frank Monteny, ülkeden bir şirketin uzay sektöründe ilk kez bu büyüklükte bir sözleşme aldığını söyledi.

Monteny, "Ülkemizin uzay sanayisinde çok büyük bir potansiyeli var. Aerospacelab, uluslararası ölçekte önemli bir sözleşme kazanarak bunu bir kez daha gösterdi" ifadelerini kullandı.

Bilim Politikası Bakanı Vanessa Matz da anlaşmanın Belçika uzay sektörünün son yıllarda ne kadar büyüdüğünü gösterdiğini belirtti.

Avrupa’nın Starlink’e yanıtı

IRIS², Avrupa’nın güvenlik ve iletişim alanında ABD veya başka ülkelerdeki uydu sistemlerine bağımlılığını azaltmayı amaçlıyor. Ağ; kamu kurumları, acil servisler, askerî ve güvenlik birimleri ile özel şirketlere şifreli ve kesintisiz bağlantı sağlayacak.

Avrupa Komisyonu, IRIS²’yi Avrupa’nın dijital egemenliği açısından stratejik projelerden biri olarak görüyor. Proje, uydu navigasyonunda Galileo ve Dünya gözleminde Copernicus’un ardından AB’nin uzay alanındaki yeni büyük altyapı yatırımı olacak.

Bütçe daha da büyüyebilir

IRIS² programının başlangıçtaki maliyetinin yaklaşık 11 milyar avro olacağı hesaplanmıştı. Ancak projenin genişletilmesi nedeniyle ek finansmana ihtiyaç duyulması bekleniyor.

Yeni kaynakların AB bütçesinin yanı sıra üye ülkelerin ek katkılarından sağlanması planlanıyor. Avrupa Uzay Ajansı ESA da uyduların uzaya gönderilmesi ve sistemin teknik olarak devreye alınması sürecinde görev yapacak.