Akaryakıt yardımı netleşti: 5,5 milyon kişi kapsama girecek

Fransa hükûmeti, yüksek akaryakıt fiyatlarının haneler ve işletmeler üzerindeki yükünü azaltmak için destekleri genişletme kararı aldı. Toplam maliyeti 450 milyon avro olarak hesaplanan paket, milyonlarca çalışanla birlikte çiftçi, balıkçı, inşaat sektörü çalışanları, evde bakım personeli ve serbest çalışan hemşireleri kapsıyor.

Fransa Ekonomi Bakanlığı'nın açıklamasına göre hükûmet, İran'daki çatışmanın ardından Hürmüz Boğazı'nın kapanması ve Orta Doğu, Rusya ile Ukrayna'daki üretim ve rafinaj kapasitesindeki kayıpların akaryakıt fiyatları üzerindeki baskıyı artırdığını belirtiyor.

İşe arabayla gidenlere 100 avro

Hükûmet, işe gitmek için uzun mesafe araç kullanmak zorunda kalanlara yönelik desteği ekim, kasım ve aralık aylarında sürdürecek. Daha önce üç ay için 50 avro olan yardım 100 avroya çıkarılacak.

Fransa Ekonomi Bakanlığı'nın hesabına göre bu destek, litre başına yaklaşık 40 sentlik yardıma karşılık geliyor. Programın kapsamı da genişletilecek. Bugüne kadar yaklaşık 3 milyon kişiyi kapsayan uygulamadan yeni dönemde 5,5 milyon kişinin yararlanabileceği hesaplanıyor.

Yardımdan tek başına yaşayan ve aylık geliri 2 bin 50 avroya kadar olanlar yararlanabilecek. Gelir sınırı çiftlerde 4 bin 70 avro, iki çocuklu çiftlerde ise 6 bin 100 avro olacak.

Bunun için kişinin işe otomobille gitmesi ve ev ile iş yeri arasındaki mesafenin en az 15 kilometre olması ya da yılda en az 8 bin kilometre araç kullanması gerekecek.

Nisan-eylül dönemindeki 100 avroluk yardımdan daha önce yararlananlara yeni destek otomatik olarak yatırılacak.

İşveren 1.000 avroya kadar vergisiz yakıt desteği verebilecek

İşverenlerin çalışanlarına verebildiği vergiden ve sosyal güvenlik kesintilerinden muaf yakıt priminin üst sınırı da yeniden yükseltilecek.

Yılın başında 300 avro olan ve haziranda 600 avroya çıkarılan sınır, olağanüstü olarak yılda 1.000 avroya yükseltilecek. Böylece işverenler, işe özel araçlarıyla giden çalışanlarına daha yüksek tutarda vergisiz yakıt desteği sağlayabilecek.

Hükûmet ayrıca 5,8 milyon hanenin yararlandığı enerji çekinin ödeme tarihini öne çekiyor. 48 ile 277 avro arasında değişen ve ortalama 150 avro olan enerji yardımı, nisan yerine Ocak 2027'de ödenecek.

Akaryakıt vergisine 'altın kural' geliyor

Hükûmet, 2027 bütçesine akaryakıt vergileri için yeni bir 'altın kural' eklemeyi de planlıyor.

Buna göre akaryakıt fiyatlarının yükselmesi nedeniyle KDV ve tüketim vergilerinden beklenmedik ek gelir oluşması hâlinde bu para bütçede tutulmayacak. Fazladan elde edilen vergi gelirinin enerji krizine karşı uygulanacak yardım programlarına aktarılması planlanıyor.

Hükûmet bu düzenlemeyi, "Akaryakıt fiyatlarının artışından devlet hiçbir zaman kâr etmeyecek" yaklaşımıyla duyurdu.

Ancak Kamu Hesapları Bakanı David Amiel, 20 Eylül itibarıyla akaryakıt vergilerinde fazladan gelir değil, 407 milyon avroluk gelir kaybı bulunduğunu açıkladı.

Hükûmet ayrıca akaryakıt üretim ve dağıtım zincirindeki şirketlerin fiyat artışlarından yararlanarak olağanüstü kâr elde edip etmediğini takip edeceğini bildirdi.

Çiftçi, balıkçı ve inşaat sektörüne özel destek

Akaryakıt fiyatlarından en fazla etkilenen sektörlere yönelik yardımlar da 31 Aralık'a kadar uzatılıyor.

Balıkçılık şirketlerine verilen destek, Avrupa Komisyonu'nun izin verdiği en yüksek seviyeye çıkarılacak. Yardım, kriz öncesine kıyasla artan yakıt maliyetlerinin yüzde 70'ine kadarını karşılayabilecek.

Balıkçılık şirketlerine ayrıca 1 Ekim'den itibaren Bpifrance üzerinden işletme başına 50 bin avroya kadar faizsiz kredi sağlanacak.

Çiftçilere tarım ve iş makinelerinde kullanılan motorin için litre başına 15 sent destek verilmeye devam edilecek. İnşaat sektöründe ise destek litre başına 20 sent olacak.

Evde bakım çalışanları ve hemşirelere de yardım

Yaşlı ve bakıma muhtaç kişilerin evlerine giderek çalışan sağlık ve bakım personeli için de özel düzenlemeler yapılacak.

Evde bakım çalışanları, günde en az 30 kilometre yol yapmaları ve en az yarı zamanlı çalışmaları hâlinde 100 avroluk yakıt yardımından yararlanabilecek.

Serbest çalışan hemşireler için de destek genişletilecek. Özellikle kırsal bölgelerde çok fazla yol yapan hemşirelere Ulusal Sağlık Sigortası tarafından 80 avroluk ek ödeme yapılacak. Hükûmete göre yaklaşık 25 bin sağlık çalışanı bu destekten yararlanabilecek.

Nakit sıkıntısı yaşayan bazı meslek gruplarına sosyal güvenlik primlerini erteleme imkânı da tanınacak.

Elektrikli araç desteği de devam edecek

Yeni akaryakıt yardımları, elektrikli otomobiller için uygulanan teşviklerin yerine geçmeyecek. Elektrikli araç satın alma bonusu ve düşük gelirli vatandaşlara yönelik sosyal kiralama programları devam edecek.

Bu programlardan bireylerin yanı sıra taksiciler, hemşireler, evde bakım çalışanları, esnaf ve karayolu taşımacılığı yapan işletmeler de yararlanabilecek.

Fransa yeni yakıt kaynakları arıyor

Hükûmet aynı zamanda ülkedeki akaryakıt arzını güvence altına almak için üretici ülkelerle diplomatik temaslarını sürdürüyor.

Fransız hükûmeti, başta TotalEnergies olmak üzere enerji şirketleriyle birlikte ülke içindeki rafinaj kapasitesini artırmanın yollarını araştırıyor. Mayotte ve Fransız Polinezyası gibi bölgeler için yeni tedarik güzergâhları üzerinde de çalışılıyor.

Fransa ayrıca Avrupa Komisyonu'ndan bazı rafinaj standartlarının geçici olarak esnetilmesini istedi. Amaç, hem Fransa ana karasında hem denizaşırı bölgelerdeki rafinerilerin daha fazla yakıt üretebilmesini sağlamak.

Kış yaklaşırken doğal gaz depolarının doluluk oranı ve ülkenin elektrik üretim kapasitesi de hükûmetin yakından takip ettiği başlıklar arasında bulunuyor.