Fransa’da 1 avroluk yemek genişliyor ama öğrenci yoksulluğu alarm veriyor

Fransa’da üniversite öğrencilerine yönelik 1 avroluk sıcak yemek uygulaması genişletiliyor. Hükûmet, uygulamayı mayıs ayından itibaren tüm üniversite öğrencilerine açacak.

Ancak öğrenciler ve yardım kuruluşları, bu adımın tek başına yeterli olmayacağı görüşünde.

Öğrenci yoksulluğu artıyor

Son yıllarda Fransa’da öğrenci yoksulluğu belirgin biçimde yükseldi. 5 binden fazla üniversite öğrencisiyle yapılan bir araştırmaya göre, her üç öğrenciden biri kira ve faturaları ödedikten sonra ay sonunda 50 avronun altında bir parayla kalıyor.

Her 10 öğrenciden biri ise ayı sıfır bakiye ile kapatıyor.

Öğrencilerin yüzde 80’i ısınma, gıda, sağlık ya da sosyal etkinlikler gibi temel ihtiyaçlardan en az birinden feragat etmek zorunda kaldığını belirtiyor. Öğrenci temsilcileri, her iki öğrenciden birinin günde en az bir öğün atladığını ifade ediyor.

Gıda yardımlarına bağımlılık artıyor

Fransa’daki üniversite öğrencilerinin yaklaşık dörtte biri gelir durumuna göre burs alıyor. Yüzde 76’sı ise bu destekten yararlanamıyor. Burs kriterlerinin sıkılaştığı ve ödemelerin enflasyon karşısında yetersiz kaldığı belirtiliyor.

Araştırmalara göre öğrencilerin yüzde 18 ila 20’si gıda bankalarına ya da yardım noktalarına başvuruyor. Birçok öğrenci, bu destekler olmadan dengeli beslenmenin mümkün olmadığını dile getiriyor.

1 avroluk yemek uygulaması

Hükûmet, Covid-19 döneminde düşük gelirli öğrenciler için başlatılan 1 avroluk yemek uygulamasını genişletme kararı aldı. Devlet yurtları ve üniversite yemekhanelerinde sıcak öğle yemeği 3,30 avro yerine 1 avroya sunulacak.

2026 bütçesinde uygulama için 30 milyon avro ayrıldı. Yemekhanelerin ek personel ihtiyacı için ayrıca 20 milyon avro kaynak planlandı.

Yükseköğretim Bakanı Philippe Baptiste, düzenlemenin özellikle burs alamayan ancak maddi sıkıntı yaşayan öğrencileri rahatlatacağını söyledi.

Dayanışma mutfakları devrede

Kamu hizmetlerinin yetersiz kaldığı alanlarda öğrenciler kendi çözümlerini üretiyor. Paris’in güneyinde gönüllüler tarafından işletilen Cop1ne adlı dayanışma mutfağı, öğrencilere 3 avroya sıcak yemek sunuyor. Mekân aynı zamanda sosyal bir buluşma noktası işlevi görüyor.

Araştırmalar, öğrencilerin yaklaşık üçte birinin yalnızlık yaşadığını gösteriyor. Bu oran ülke ortalamasının üzerinde.

Barınma krizi derinleşiyor

Sorun yalnızca beslenmeyle sınırlı değil. Paris’te öğrenci yurdu kapasitesi yaklaşık 8 bin. Buna karşılık burs alan öğrenci sayısı 80 bine ulaşıyor.

Uygun fiyatlı kiralık konut bulmak da giderek zorlaşıyor. Yüksek kiralar ve yetersiz yalıtım koşulları birçok öğrenciyi zorluyor. Yapılan bir ankete göre Fransa’da her 10 öğrenciden biri hayatının bir döneminde evsiz kaldığını belirtiyor.

Bütçe kesintileri endişe yaratıyor

Son yıllarda yükseköğretim bütçesinde yüz milyonlarca avroluk kesinti yapıldı. Öğrenci hizmetlerinden sorumlu kamu kurumu Crous’un mali sıkıntı yaşadığı ifade ediliyor.

Sendikalar, 1 avroluk yemek uygulamasının personel ve bütçe artışı olmadan sürdürülemeyeceği uyarısında bulunuyor. Bir yemekhane yetkilisi, gerçek maliyetin 8 ila 9 avro arasında olduğunu ve kaliteyi korumanın zorlaşabileceğini belirtiyor.

Uzmanlara göre 1 avroluk yemek önemli bir destek. Ancak barınma, burs ve genel yaşam maliyetleri çözülmeden öğrenci yoksulluğunun kalıcı biçimde azaltılması zor görünüyor.