Acil servis krizi: Uzun bekleme ayda 1.300’den fazla can alıyor

İngiltere’de acil servislerdeki uzun bekleme süreleri ağır bir halk sağlığı sorununa dönüştü. Royal College of Emergency Medicine’ın analizine göre ülkede her ay 1.300’den fazla hasta, acil serviste uzun süre beklemeyle bağlantılı nedenlerle hayatını kaybediyor.

Kuruma göre bu sayı 10 yılda yaklaşık 10 kat arttı. 2015’te haftada yaklaşık 30 ölüm uzun beklemeyle ilişkilendirilirken, 2025’te bu sayı haftada 300’ün üzerine çıktı.

“Kaç ölüm daha bekleniyor?”

Royal College of Emergency Medicine Başkanı Dr. Ian Higginson, acil servislerdeki tabloya sert tepki gösterdi.

Higginson, “Bu korkunç sorunun neden sürekli ve yoğun bir siyasi tartışmanın konusu olmadığını sormak zorundayız” dedi.

Acil servislerde uzun süre kalan hastalara ilişkin ölüm verilerinin sistemin bakım vermesi gereken hastaları koruyamadığını gösterdiğini belirtti.

8 saatten sonra risk artıyor

Analizde, Emergency Medicine Journal’da 2021’de yayımlanan ve 5 milyondan fazla NHS hastasını kapsayan bir çalışma esas alındı.

Bu çalışmaya göre acil serviste yatak bulunmadan 8 ila 12 saat bekleyen her 72 hastadan biri için fazladan ölüm riski ortaya çıkıyor.

Ölüm riski 5 saatten sonra artmaya başlıyor. Bekleme süresi uzadıkça risk daha da büyüyor.

Bu hesaplamaya göre 2025’te uzun beklemeyle bağlantılı 15 bin 860 fazla ölüm yaşandı. Bu sayı 2024’te 16 bin 644’tü. 2015’te ise 1657 olarak hesaplanmıştı.

“Acil servisler dolu, işimizi yapamıyoruz”

Higginson, acil servis hekimi olarak durumun yıkıcı olduğunu söyledi ve “Hastalar en çok ihtiyaç duydukları anda acil servislere geliyor. Ama servisler dolu olduğu için işimizi düzgün yapamıyoruz” dedi.

Higginson’a göre sistem, en ağır durumdaki hastalar yerine istatistikleri az da olsa iyileştirecek daha hafif hastalara odaklanmaya zorlanıyor.

“Kalıcı çözüm yok”

Higginson, krizin kök nedenlerine yönelik gerçekçi adımlar atılmadığını savunarak “Bize işe yaramadığı daha önce görülmüş fikirler, gerçeği yansıtmayan performans verileri ve hızlı çözüm gibi sunulan geçici önlemler getiriliyor” dedi.

Hükûmetin koridorlarda hasta bakımı uygulamasını sona erdirme taahhüdünü olumlu bulduklarını belirten Higginson, uzun süre yatış bekleyen hastalara öncelik verilmeden sorunun çözülemeyeceğini söyledi.

Hemşirelerden yatırım çağrısı

Royal College of Nursing Genel Sekreteri ve Başkanı Prof. Nicola Ranger, ölüm sayısını ‘çok uzun süredir hastanelerde kontrol altına alınamayan bir felaket’ olarak nitelendirdi.

Ranger’a göre çözüm için bütün sağlık sistemini kapsayan, uzun vadeli ve sürdürülebilir adımlar gerekiyor.

Bunun hastane yataklarına ve hemşire iş gücüne acil yatırım yapılmasını, birinci basamak sağlık hizmetlerine erişimin artırılmasını, toplum hemşireliğinin güçlendirilmesini ve sosyal bakım kapasitesinin açılmasını içermesi gerektiğini söyledi.

“Ulusal utanç kaynağı”

Society for Acute Medicine Başkanı Dr. Vicky Price da acil servislerdeki aşırı yoğunluğun giderek kötüleştiğini belirtti.

Price, uzun beklemeyle bağlantılı ölümleri ‘ulusal utanç kaynağı’ olarak tanımladı.

Bakanlık: Uzun bekleme kabul edilemez

İngiltere Sağlık ve Sosyal Bakım Bakanlığı ise acil bakımda uzun beklemelerin kabul edilemez olduğunu açıkladı.

Bakanlık sözcüsü, acil servis bekleme sürelerinin son 5 yılın en düşük seviyesinde olduğunu, ancak hâlâ yapılacak çok iş bulunduğunu belirtti.

Sözcü, acil servislerin üzerindeki baskıyı azaltmak için İngiltere genelinde 40 yeni ve genişletilmiş aynı gün acil bakım merkezi ile acil tedavi merkezine 215 milyon sterlinden fazla yatırım yapıldığını söyledi.

Hükûmetin ayrıca koridorlarda hasta bakımı sorununun en ağır yaşandığı NHS birimlerine uzman ekipler gönderdiği belirtildi.

Veriler, İngiltere’de acil servis krizinin yalnızca bekleme süresi meselesi olmadığını; yatak kapasitesi, personel eksikliği ve sosyal bakım sistemiyle bağlantılı daha derin bir yapısal soruna dönüştüğünü gösteriyor.