Henry Nowak’ın ölümünde polis kamerası ortaya çıktı, İngiltere karıştı

İngiltere’nin Southampton kentinde 18 yaşındaki Henry Nowak’ın öldürülmesi ve polislerin olay sırasındaki tutumu nedeniyle düzenlenen protestoda gerginlik çıktı. Welt’in aktardığına göre, dava sürecinde ortaya çıkan polis kamerası görüntüleri ülkede büyük tepki yarattı.

Görüntülerde, bıçakla ağır yaralanan Nowak’ın polisler tarafından kelepçelendiği, yerde yatarken yardım istediği ve defalarca “I can’t breathe” yani “Nefes alamıyorum” dediği görülüyor. Nowak kısa süre sonra hayatını kaybetti.

Olay, 2020’de ABD’de polis müdahalesi sırasında yaşamını yitiren George Floyd’un son sözlerini yeniden gündeme taşıdı. Floyd da yerdeyken “Nefes alamıyorum” demiş, bu sözler daha sonra polis şiddetine ve ırkçılığa karşı küresel protestoların simgelerinden biri hâline gelmişti.

Ağır yaralı hâlde kelepçelendi

Henry Nowak, geçen yıl aralık ayında 23 yaşındaki Vickrum Digwa tarafından öldürüldü. Digwa, pazartesi günü ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı.

Dava sırasında kamuoyuna yansıyan polis kamerası görüntüleri ise cinayetin ötesinde polislerin tutumunu tartışmaya açtı. Görüntülerde Nowak’ın polislere bıçaklandığını söylediği, ancak polislerin buna inanmadığı anlaşılıyor. Polislerin gence “Nereden? Buna inanmıyorum” anlamına gelen ifadelerle yanıt verdiği aktarıldı.

Failin olay yerinde kendisini mağdur gibi gösterdiği belirtildi. Digwa’nın polise, Sih inancına mensup olduğu için ırkçı hakarete uğradığını söylediği bildirildi. Polislerin bu iddiayı dikkate alması, kamuoyunda büyük tepkiye yol açtı.

Polis davranışlarını denetleyen Bağımsız Polis Davranışları Ofisi, Hampshire ve Isle of Wight polisinin olay sırasındaki tutumunu inceliyor.

Protestoda polisle çatışma çıktı

Nowak’ın ölümü ve görüntülerin yayılması üzerine Southampton Merkez Polis Karakolu önünde “Henry Nowak için adalet” çağrısıyla protesto düzenlendi. AFP muhabirinin aktardığına göre, eyleme yaklaşık bin kişi katıldı.

Göstericiler, “Nefes alamıyorum” sloganı attı. Bazı pankartlarda “Henry’nin kanı sizin ellerinizde”, “Çocuklarımızı koruyun” ve “Olay yerindeki polisler hapse” ifadeleri yer aldı.

Karakol önündeki protestonun ardından yüzlerce kişi cinayetin işlendiği bölgeye yürüdü. Göstericiler, Digwa’nın ailesinin yaşadığı sokağa girmek istedi. Polis kalabalığı durdurdu.

Bu sırada bazı göstericiler polise şişe, bira kutusu, taş ve çöp konteyneri attı. Polis helikopteri bölgede devriye gezdi. Ekipler, şeffaf kalkanlarla kalabalığı geri itmeye çalıştı. Yakındaki Portswood Polis Karakolu çevresinde de polis araçlarına cam şişe atıldığı bildirildi.

Aileden sağduyu çağrısı

Henry Nowak’ın babası Mark Nowak, oğluna polis tarafından yapılan muameleyi ‘insanlık dışı ve aşağılayıcı’ olarak nitelendirdi.

Ancak aile, olayın toplumda yeni bir bölünme yaratmak için kullanılmaması gerektiğini vurguladı. Mark Nowak, “Onun ölümünün daha fazla bölünme, nefret ya da gerilim yaratmak için kullanılmasını istemiyoruz. Onun hikâyesinin sokaklarımızı herkes için daha güvenli hâle getirmeye yardımcı olmasını istiyoruz” dedi.

Bu çağrıya rağmen aşırı sağcı isimler protestoda görünür oldu. Aşırı sağcı aktivist Tommy Robinson ve UKIP lideri Nick Tenconi, olayı ırk temelli bir söylemle yorumladı. Robinson, polisi beyazlara karşı ayrımcılık yapmakla suçladı. Ancak bu çıkışlar, ailenin ‘nefret ve kutuplaşma yaratılmaması’ yönündeki çağrısıyla çelişti.

Sosyal medyada tehditler arttı

Nowak’ın ölümüne ilişkin görüntüler sosyal medyada geniş biçimde paylaşıldı. ABD’li milyarder Elon Musk da videoya ilişkin yorum yapan isimler arasında yer aldı ve aileye polis aleyhine özel dava açmaları için maddi destek teklif etti.

İngiltere İçişleri Bakanı Shabana Mahmood ise internette yayılan yanlış bilgilerin tehlikeli sonuçlar doğurduğunu söyledi. Mahmood, olayla ilgisi olmayan bir polis memuruna yönelik ölüm tehditleri oluştuğunu belirtti.

Mahmood, “Yanlış bilgiler ve kışkırtıcı yorumlar, zaten korkunç olan bir durumu daha da kötüleştiriyor. Hepimiz bunu birlikte kınamalıyız” dedi.

Starmer: Sarsıcı görüntüler

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, olayı ‘korkunç ve şoke edici’ olarak nitelendirdi. Starmer, polis davranışlarını denetleyen kurumun soruşturma başlatmasını memnuniyetle karşıladı.

Starmer, daha sonra yayımladığı video mesajında polis kamerası görüntülerini izlediğini söyledi. Görüntüleri ‘sarsıcı’ olarak tanımlayan Starmer, 17 yaşında bir çocuğun babası olarak izlerken midesinin bulandığını belirtti.

Başbakan, olayda yanıtlanması gereken ciddi sorular olduğunu söyledi. Starmer, özellikle ırkçılık iddialarının polislerin kararlarını nasıl etkilediğinin açıklığa kavuşturulması gerektiğini vurguladı.

İçişleri Bakanı’ndan şiddet uyarısı

İçişleri Bakanı Mahmood, Portswood’da yaşanan olayları ‘tamamen kabul edilemez’ olarak nitelendirdi.

Mahmood, Nowak ailesinin çağrısını hatırlatarak, “Nowak ailesi hepimize güçlü bir çağrı yaptı; Henry’nin ölümünün daha fazla bölünme, nefret ya da gerilim yaratmak için kullanılmasına izin vermememizi istedi” dedi.

Bakan, trajedinin şiddet ve kargaşa çıkarmak için kullanılmasının hiçbir gerekçesi olamayacağını belirtti. Mahmood, “Bu trajediyi şiddet ve düzensizlik çıkarmak için kullanmanın hiçbir gerekçesi olamaz. Sorumlular hukukun tüm gücüyle karşılaşmayı bekleyebilir” ifadelerini kullandı.

Vickrum Digwa’nın babası ve kardeşiyle birlikte ayrıca silah bulundurma suçlamalarıyla da mahkemeye çıktığı bildirildi. Cinayetin ardından evlerinde pala ve çok sayıda kılıç bulunduğu aktarıldı.