İngiltere’de acil durum planı hazırlığı

İngiltere, İran’daki savaşın gıda ve yakıt tedarikinde yaratabileceği olası sıkıntılara karşı hazırlıklarını artırıyor. BBC’nin aktardığına göre Başbakan Keir Starmer, salı günü kabinede bu amaçla kurulan özel komiteye yeniden başkanlık edecek.

Hükûmet içinde oluşturulan bakanlar grubu da haftada iki kez toplanıyor. Grup, stok seviyelerini ve tedarik zincirinde yaşanabilecek aksaklıkları izliyor.

Hürmüz Boğazı riski fiyatları artırdı

Krizde en kritik başlıklardan biri Hürmüz Boğazı. Dünya petrolü ve sıvılaştırılmış doğal gazının yaklaşık yüzde 20’si normal şartlarda bu geçiş hattından taşınıyor.

Savaşın başlamasından bu yana boğazın kapanma ihtimali petrol fiyatlarını sert biçimde yükseltti. İngiliz yetkililer, savaşın sürmesi hâlinde yaz aylarında tavuk ve domuz eti dâhil bazı gıdalarda kıtlık yaşanabileceği en kötü senaryosu üzerinde çalışıyor.

Hükûmet ise kamuoyunu sakinleştirmeye çalışıyor. Sürücülere benzin almaya ve araçlarını her zamanki gibi kullanmaya devam etmeleri çağrısı yapıldı. Olası uçak yakıtı sıkıntısı endişelerine rağmen seyahat planlarının değiştirilmemesi istendi.

“Bu bizim savaşımız değil”

Acil durum planlama grubunun haftada iki kez yapılan toplantılarına Başbakanlık Başsekreteri Darren Jones başkanlık ediyor.

Jones, İngiltere’nin çatışmanın dışında kalma kararını savundu. Jones, “Bu bizim savaşımız değil. Hükûmet, çatışmanın dışında kalmak ve yalnızca Britanya’nın çıkarlarını korumak için savunma amaçlı adımlar atmak konusunda doğru karar verdi” dedi.

Jones, savaşın İngiltere ekonomisi ve iç güvenliği üzerindeki etkilerine karşı hazırlık yapıldığını belirtti. “Yurt dışında olanlar yine de burada, evimizde bizi etkileyecek” ifadelerini kullandı.

IMF büyüme beklentisini düşürdü

Uluslararası Para Fonu, geçen hafta yaptığı değerlendirmede enerji şokunun gelişmiş ekonomiler arasında en sert İngiltere’yi etkileyeceğini öngördü.

IMF, İngiltere için bu yılki büyüme tahminini yüzde 1,3’ten yüzde 0,8’e indirdi.

CO2 tedariki için fabrika devreye alındı

BBC’ye konuşan bir hükûmet kaynağı, Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalması hâlinde karbondioksit tedarikinde de aksama yaşanabileceğini söyledi.

CO2, bazı hayvanların kesim sürecinde ve gıdaların korunmasında kullanılıyor. İngiliz hükûmeti, bu gazın tedarikini güçlendirmek için Ensus biyoetanol tesisinin yeniden devreye alınmasına kaynak sağladı. Tesis, üretim sürecinde yan ürün olarak CO2 elde ediyor.

Tesisten BBC’ye yapılan açıklamada, ülkenin ihtiyacı için öngörülebilir dönemde CO2 üretmeye devam edilebileceği belirtildi.

Jones da kritik tedarik başlıklarında önlem alındığını söyledi. Jones, “İnsanlar araçlarına her zamanki gibi yakıt almaya ve kullanmaya devam etmeli. Uçak yakıtı sevkiyatları İngiltere’ye ulaşmayı sürdürüyor ve ülkenin kritik CO2 arzı güçlendirildi” dedi.

Marketler ve çiftçiler olası krize hazırlanıyor

İngiltere’de CO2’nin büyük bölümü Avrupa’dan ithal ediliyor. Ancak bu gaz çoğu zaman doğal gazla yapılan gübre üretiminin yan ürünü olarak ortaya çıkıyor.

Süpermarketler, en kötü senaryoya hazırlık için hükûmetle birlikte çalıştıklarını açıkladı.

Ulusal Çiftçiler Birliği ise geçen ay salatalık ve domates fiyatlarının altı hafta içinde artabileceğini duyurdu. Birliğe göre diğer ürünler ve süt fiyatları da üç ila altı ay içinde yükselebilir.

Hava yollarından yakıt açıklaması

İngiliz hava yolu şirketleri, şu anda uçak yakıtı sıkıntısı yaşanmadığını bildirdi. Şirketler, yakıtı önceden satın aldıklarını ve havalimanlarında stok bulunduğunu belirtti.

Muhalefetten gıda güvenliği çağrısı

Liberal Demokratlar, hükûmete gıda güvenliğini öncelik hâline getirme çağrısı yaptı. Parti, bir sonraki Kral’ın Konuşması’na bu konuda bir yasa tasarısı eklenmesini istedi.

Partinin Kabine Ofisi sözcüsü Lisa Smart, hükûmetin ulaşım maliyetlerini karşılamakta zorlanan insanlara daha fazla destek vermesi gerektiğini söyledi.

Smart, Liberal Demokratların akaryakıt vergisinde 10 peni indirim ve toplu taşıma maliyetlerinde düşüş önerdiğini belirtti.

İran’dan Hürmüz çıkışı

İran’ın başmüzakerecisi, ABD’nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını sürdürmesi hâlinde Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasının imkânsız olduğunu söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’a iki ekonomik başlık üzerinden baskı kurmak istediği belirtiliyor. Bunlardan biri, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilerden talep ettiği geçiş ücretleri. Diğeri ise ülkenin petrol gelirleri.

İran ise ablukayı korsanlık olarak nitelendirdi. İranlı müzakereciler, çatışmayı bitirme görüşmeleri için cumartesi günü Pakistan’ın başkenti İslamabad’daydı.