İşçi Partisi’nden Starmer’a ‘ötanazi hakkı’ baskısı

Britanya’da yardım alarak ölme hakkını düzenleyen yasa teklifi, parlamentodaki zaman sıkışması nedeniyle düşme tehlikesiyle karşı karşıya. Bu tablo üzerine 100’ü aşkın İşçi Partili milletvekili, Başbakan Keir Starmer’a mektup yazarak teklifin Lordlar Kamarası’nda engellenmesine izin vermemesini istedi.

Milletvekilleri, teklifin yeniden Avam Kamarası’na dönebilmesi için gelecek yasama döneminde parlamentoda zaman açılmasını talep etti.

Tartışma Lordlar Kamarası’nda tıkandı

İşçi Partili Kim Leadbeater’ın sunduğu özel yasa teklifi, mevcut parlamento dönemi mayısta sona erdiğinde otomatik olarak düşecek. Destekçilere göre bunun nedeni, Lordlar Kamarası’ndaki bazı üyelerin çok sayıda değişiklik önergesi ve uzun tartışmalarla süreci yavaşlatması.

Teklifin karşıtları ise bunu bilinçli bir oyalama olarak görmediklerini, metnin ciddi eksikler taşıdığını savunuyor.

Şimdiye kadar Lordlar Kamarası’nda 100 saati aşan görüşme yapıldı. Ancak 11 günlük tartışmaya rağmen değişiklik önergelerinin ancak yarısı ele alınabildi. Mevcut yasama dönemi bitmeden önce teklif için yalnızca üç oturum günü daha bulunuyor. Destekçilere göre bu sürede bütün aşamaların tamamlanması fiilen imkânsız.

Milletvekilleri: Son sözü seçilmiş Meclis söylemeli

Starmer’a gönderilen mektupta, hükûmetin yardım alarak ölme konusundaki tarafsızlığını koruyabileceği, ancak temel demokratik ilke açısından sessiz kalmaması gerektiği vurgulandı. Mektubu imzalayan milletvekilleri, seçilmiş Avam Kamarası’nın iradesinin Lordlar Kamarası tarafından bloke edilmemesi gerektiğini savundu.

Teklif, geçen yıl haziran ayında Avam Kamarası’ndan 23 oy farkla geçmişti.

Mektupta, Kral’ın konuşmasının ardından başlayacak yeni yasama döneminde teklifin yeniden Avam Kamarası’na getirilmesi istendi. Eğer teklif yeniden kabul edilirse, destekçilerin Parlamento Yasası’nı kullanarak Lordlar Kamarası’nın yeni bir engellemesini aşma ihtimali doğabilir.

Destek büyüyor, karşıtlar ise ‘güvensiz’ diyor

Habere göre Starmer’a yalnızca İşçi Partililer değil, Muhafazakâr, Liberal Demokrat, Yeşil, Plaid Cymru ve Reform Partisi milletvekillerinden de benzer çağrılar gitti. Böylece başbakana bu konuda baskı yapan milletvekili sayısının yaklaşık 150’ye ulaştığı belirtiliyor.

Destekçiler, teklifin karşısında duran az sayıdaki Lord’un çok büyük bölümde değişiklik önergesi verdiğini ve tartışmaları ağırlaştırdığını söylüyor.

Lordlar Kamarası’ndaki teklif sponsorlarından Lord Falconer da, muhaliflerin yönteminde köklü değişiklik olmazsa bu yasama döneminde teklifin yasalaşmasının “hiçbir umut taşımadığını” belirtti.

Karşı çıkanlar: Aynı sorunlar duruyor

Teklife karşı çıkan milletvekilleri ise metnin yeniden gündeme getirilmesinin yalnızca mevcut sorunları kalıcılaştıracağını savunuyor. İşçi Partili Jess Asato, teklif sahibinin Lordlar Kamarası’nda önerilen değişikliklerin çok büyük bölümünü kabul etmediğini söyledi.

Asato’ya göre tasarı hâlâ aynı kusurları taşıyor ve savunmasız kişilere zarar verebilecek bir risk barındırıyor.

Starmer mesafesini koruyor

Yardım alarak ölme hakkına kişisel olarak sıcak baktığı bilinen Keir Starmer ise şimdiye kadar sürece doğrudan müdahale etmeye yanaşmadı. Başbakan, bunun bir vicdan meselesi olduğunu söyledi ve yasanın kaderine parlamentonun karar vermesi gerektiğini savundu.

Starmer’a göre teklifin geçiş süreci ve yapılacak değişiklikler parlamentonun işi. Lordlar Kamarası’nın denetimi de bu sürecin parçası.

Böylece Britanya’da yardım alarak ölme hakkı tartışması, yalnızca etik ve hukuk alanında değil, parlamenter düzenin sınırları açısından da yeni bir gerilime dönüştü. Mevcut tabloya göre teklifin önünde artık en büyük engel, siyasi destekten çok zaman eksikliği gibi görünüyor.