Manş’ta anlaşma boşluğu korkusu

İngiltere ile Fransa arasında Manş Denizi’ndeki küçük bot geçişlerini engellemeyi amaçlayan anlaşmanın süresi dolmak üzere. Ancak yeni anlaşma, mevcut düzenlemenin bitmesine bir gün kala hâlâ imzalanmadı. Bu gecikme, insan kaçakçılarının önümüzdeki günlerde daha rahat hareket edip edemeyeceği sorusunu gündeme taşıdı.

2023’te açıklanan önceki anlaşma kapsamında İngiltere, Fransa’nın kuzey sınırındaki polis faaliyetlerinin maliyetinin yaklaşık üçte ikisini üstlenmişti. Toplam değeri 468 milyon sterlin olan bu düzenleme salı günü sona eriyor.

Yeni metin neden gecikti?

Habere göre yeni anlaşmanın gecikmesinde, İçişleri Bakanı Shabana Mahmood’un Fransa’dan daha fazla bot durdurması istemesi etkili oldu. İngiliz İçişleri Bakanlığı ise yeni metne esneklik ve yenilik eklemeye çalıştığını savundu.

İngiliz yetkililer, İşçi Partisi hükûmeti göreve geldikten sonra 40 bin geçiş girişiminin engellendiğini söylüyor. Ancak bu kişilerin daha sonra yeniden Manş’ı geçip geçmediğine dair açık bir kanıt paylaşılmış değil.

Rakamlar düşmedi

Resmî verilere göre 2025 yılı, küçük bot geçişlerinde kayda geçen en yüksek ikinci yıl oldu. Yaklaşık 41 bin 500 kişi küçük botlarla İngiltere’ye ulaştı. Bu yılın başından bu yana da 4 binden fazla kişi aynı yolla İngiltere’ye geçti.

Bu tablo, iki ülke arasında yapılan pahalı anlaşmalara rağmen geçişlerin tamamen durmadığını gösteriyor.

İngiliz kaynaklar da temkinli

İngiltere İçişleri Bakanlığı’na yakın bir kaynak, performansa dayalı bir anlaşma arayışının anlaşılabilir olduğunu ancak Fransa’da güvenliğin “satın alınabilecek” bir şey gibi görülemeyeceğini söyledi. Aynı kaynak, bu yaklaşımın süreci daha da uzatabileceği uyarısında bulundu.

Anlaşmada kısa süreli bir boşluk olsa bile Fransa kıyılarındaki bazı devriyelerin sürebileceği belirtiliyor. Ancak Paris yönetiminin baskıyı azaltmasının etkisinin küçümsenmemesi gerektiği de ifade ediliyor.

Sivil toplumdan sert eleştiri

Manş’ın iki yakasında çalışan sivil toplum kuruluşları ise bu tür anlaşmaların işe yaramadığını savunuyor. Göçmen hakları alanında çalışan kuruluşlar, sınır politikalarının geçişleri durdurmak yerine daha fazla ölüm ve daha fazla risk ürettiğini söylüyor.

İngiltere merkezli bir göçmen hakları örgütü, son anlaşmanın ölümlerde artışa yol açtığını öne sürdü. Fransa’daki bir dayanışma ağı da hükûmet gerçekten kaçakçı ağlarını zayıflatmak istiyorsa, daha fazla polis harcaması yerine güvenli ve erişilebilir sığınma yolları açması gerektiğini belirtti.

Gözler son kararda

İngiltere İçişleri Bakanlığı ise Fransa’nın en önemli göç ortağı olduğunu ve ortak çalışmaların küçük bot geçişleri üzerinde baskı kurduğunu savunuyor. Ancak anlaşmanın süresi dolarken yeni metnin hâlâ ortada olmaması, bu iş birliğinin ne kadar güçlü biçimde süreceği sorusunu açık bırakıyor.