Uyuşturucu ağlarında gözden kaçan kızlar

İngiltere’de şehirlerden kırsal bölgelere uyuşturucu taşımak için kurulan ve county lines diye adlandırılan suç ağlarında sömürülen kız çocuklarının sayısı daha görünür hâle geldi. Ulusal destek hizmetini yürüten Catch22’nin verilerine göre, 2025’te destek verilen dosyaların yüzde 22’sini kız çocukları ve genç kadınlar oluşturdu. Bu oran bir yıl önce yüzde 15’ti.

Bu artış, kız çocuklarının da bu suç ağlarının hedefi olduğunu daha açık biçimde ortaya koyuyor. Ancak yardım kuruluşlarına göre sistem onları hâlâ yeterince mağdur olarak görmüyor.

Sorun yalnızca erkek çocuklar değil

İngiltere’de 2019’da başlatılan county lines programı, şehir merkezlerinden kırsal alanlara uyuşturucu taşıyan çeteleri durdurmayı amaçlıyor. Bu ağlar, çoğu zaman kırılgan durumdaki çocukları ve gençleri para ve uyuşturucu taşımaya zorluyor.

Catch22’ye göre sorunun erkek çocuklarla sınırlıymış gibi ele alınması, kız çocuklarının gözden kaçmasına yol açıyor. Kuruluşun politika sorumlusu Marike van Harskamp şöyle dedi:

Suç amaçlı sömürü ve county lines konusunda çok cinsiyetli bir bakış var; sanki bu yalnızca erkek çocukları ilgilendiriyormuş gibi görülüyor. Bu da kızların doğru biçimde tespit edilmemesine yol açıyor.

Kız çocukları daha az resmî destek alıyor

Catch22, kız çocuklarının yalnızca daha az fark edilmediğini, aynı zamanda daha az kurumsal destek aldığını da söylüyor. Verilere göre bu hizmete yönlendirilen erkek çocuklarının yaklaşık yarısı, modern kölelik mağdurlarına destek için kurulan Ulusal Yönlendirme Mekanizması kapsamında yardım alıyor. Kız çocuklarında ise bu oran yaklaşık altıda bire düşüyor.

Bu tablo, mağduriyetin tanınmasında açık bir eşitsizliğe işaret ediyor.

'Erkek arkadaş' modeliyle sömürü

Van Harskamp’a göre kız çocuklarının bu ağlara sürüklenmesinde sık görülen yöntemlerden biri ‘erkek arkadaş modeli’. Bu yöntemde çocuk, önce bir ilişki yaşadığını sanıyor. Ardından fark etmeden suç ağına çekiliyor ve uyuşturucu ya da para taşımaya zorlanıyor.

Uzmanlar, bu sürecin çocukların cinsel sömürülmesinde kullanılan yöntemlere benzediğini belirtiyor.

Çocuklar sosyal medyada hedef alınıyor

Catch22’ye göre suç ağları çocuklara çoğu zaman Snapchat gibi sosyal medya platformları üzerinden ulaşıyor. Özellikle ruh sağlığı sorunları yaşayan, madde bağımlılığı riski taşıyan, devlet korumasında büyüyen, eğitimden kopan ya da güvensiz arkadaş çevrelerinde bulunan çocuklar daha kolay hedef hâline geliyor.

Van Harskamp, risk ne kadar erken fark edilirse müdahalenin o kadar etkili olacağını söyledi. Sömürünün çocuklar üzerinde uzun süreli ve ağır ruhsal etkiler bıraktığını da vurguladı.

Ruh sağlığı desteği çağrısı

Yardım kuruluşu, sömürü mağduru çocuklar için özel ruh sağlığı desteği gerektiğini savunuyor. Çünkü yaşanan travmanın eğitimden kopuşu artırdığı, iş ve yaşam fırsatlarını daralttığı belirtiliyor.

Catch22’ye göre sorun yalnızca suçla mücadele başlığı altında ele alınmamalı. Bu durum açık biçimde çocuk istismarı olarak görülmeli.

Hükûmet baskıyı artırıyor

İngiliz hükûmeti ise geçen yıl rekor sayıda county lines ağının dağıtıldığını açıkladı. Resmî verilere göre 2025’te 2 bin 740 hat kapatıldı, 1.657 çete lideri hakkında suçlama yöneltildi ve 961 bıçak ele geçirildi.

Hükûmet bu yıl programa 34 milyon sterlinden fazla kaynak ayırmayı planlıyor.

Ulusal county lines koordinasyon merkezinin başındaki Dedektif Başmüfettiş Dan Mitchell, bu alanın polis için en yüksek önceliklerden biri olmaya devam ettiğini söyledi. Mitchell, çetelerin yöntemleri değiştikçe polisin yaklaşımının da değiştiğini belirtti.

Ortaya çıkan tablo şu: İngiltere’de uyuşturucu ağlarının sömürüsüne uğrayan kız çocukları artık daha görünür. Ancak yardım kuruluşları, görünür olmanın tek başına yeterli olmadığını, asıl ihtiyacın bu çocukların kurban olarak tanınması ve buna uygun biçimde korunması olduğunu söylüyor.