Akıllı sayaçta büyük gecikme

Almanya’da elektrik sisteminin dijitalleşmesi için kritik görülen akıllı sayaç kurulumunda ciddi gecikme yaşanıyor. Federal Ağ Ajansı, yasal kurulum hedefini yerine getirmeyen 77 elektrik şebekesi işletmecisi hakkında işlem başlattı. Kurum, bu şirketlerin zorlayıcı para cezalarıyla karşı karşıya kalabileceğini açıkladı.

Yetkililere göre şirketler, akıllı sayaçların yaygınlaştırılması için belirlenen yüzde 20’lik kurulum oranına ulaşamadı.

Hedef tutmadı, işlem başladı

Bonn merkezli Federal Ağ Ajansı, özellikle kurulum sürecine hiç başlamayan ya da çok geride kalan şirketleri hedef aldı. Kurum Başkanı Klaus Müller, birçok işletmenin yasal genişleme hedeflerini yerine getirmediğini söyledi.

Müller’e göre başlatılan işlemlerin amacı, akıllı sayaç kurulumunu cezai baskıyla da olsa hızlandırmak. Kurum, ilerleyen dönemde yeni denetim ve yaptırım süreçlerinin de gelebileceği mesajını verdi.

En çok küçük ve orta ölçekli şirketler geride kaldı

Açıklamaya göre sorun özellikle küçük ve orta büyüklükteki şirketlerde yoğunlaşıyor. Bu işletmelerin çoğu, zorunlu kurulum kapsamındaki hanelerin en az yüzde 20’sini akıllı ölçüm sistemine geçirme şartını yerine getiremedi.

Bu nedenle yeni denetim dalgasının da yine bu şirketleri hedef alması bekleniyor.

Akıllı sayaç ne işe yarıyor?

Akıllı sayaç sistemi, dijital sayaç ile iletişim biriminden oluşuyor. Bu sistem, bir hanenin elektrik tüketimini her 15 dakikada bir ölçüyor ve verileri şebeke işletmecileri ile enerji şirketlerine iletiyor.

Böylece haneler, günün hangi saatinde ne kadar elektrik harcadığını daha ayrıntılı görebiliyor. Özel tarife kullananlar da çamaşır makinesi ya da elektrikli araç şarjı gibi işlemleri, elektriğin daha ucuz olduğu saatlere kaydırabiliyor.

Aynı veriler, şebeke işletmecilerinin ağı daha iyi yönetmesine de yardımcı oluyor.

Her hane için avantajlı değil

Akıllı sayaçlar, dinamik elektrik tarifeleri için de ön koşul sayılıyor. Bu tarifelerde fiyat, borsa elektrik fiyatına göre sürekli değişiyor. Ancak tüketici örgütleri, bu sistemin her kullanıcı için uygun olmadığını vurguluyor.

Özellikle sıradan ev kullanıcıları için bu tarifelerin çoğu zaman tavsiye edilmediği belirtiliyor. Çünkü fiyatlar sert biçimde değişebiliyor. Buna karşılık elektrikli otomobil, ısı pompası ya da batarya sistemi kullanan ve tüketimini saatlere göre ayarlayabilen haneler için faydalı olabileceği ifade ediliyor.

Almanya Avrupa’nın gerisinde

Almanya’da özel müşteriler için akıllı sayaç dönüşümü yalnızca belirli şartlarda zorunlu tutuluyor. Örneğin evde ısı pompası ya da büyük ölçekli güneş enerjisi sistemi varsa dönüşüm devreye giriyor.

Bu sınırlı uygulama nedeniyle Almanya, Avrupa’daki birçok ülkenin gerisinde kaldı. Pek çok ülkede akıllı sayaç oranı yüzde 80’i aşarken, Almanya’da 2025 sonu itibarıyla oran yalnızca yüzde 5,5’te kaldı. Bu da yaklaşık 3,1 milyon cihaza karşılık geliyor.

Dijitalleşme söylemi, yavaş altyapı gerçeği

Ortaya çıkan tablo, enerji sisteminin dijitalleşmesinin bile dağınık şirket yapısına ve piyasa mantığına bırakıldığında ne kadar ağır ilerlediğini gösteriyor. Yurttaştan esnek tüketim ve tasarruf beklenirken, altyapıyı kurması gereken şirketlerin yıllarca geride kalması, bu yükün yine halka doğru itildiğini bir kez daha ortaya koyuyor.